‘නාමුම් කරුම්බම්’ ව්‍යාපෘතිය යටතේ කිලිනොච්චියේ ස්කන්ධපුරම් ප්‍රදේශයේ උක් වගාව නැවත ආරම්භ කිරීමේ ඓතිහාසික සිදුවීමක් පැවැත්විණි.

උතුරේ සම්පත් සම්පූර්ණයෙන්ම ප්‍රයෝජනයට ගත යුතු බව මම බොහෝ වාරයක් අවධාරණය කර ඇත්තෙමි. අද උක් නැවත වගා කිරීමේ ව්‍යාපෘතිය ආරම්භ කර තිබීම අපගේ සම්පත් නිසි ලෙස භාවිතා කිරීමට පටන් ගෙන ඇති බවට අපට විශ්වාසයක් ඇති කරන බව උතුරු පළාත් ගරු ආණ්ඩුකාරතුමා එන්. වේදනායකන් මහතා පැවසීය.

කිලිනොච්චියේ ස්කන්ධපුරම් හි ‘කරුඹුතෝට්ටම්’ ප්‍රදේශයේ දශක ගණනාවකට පසු උක් වගාව නැවත ආරම්භ කිරීමේ ඓතිහාසික සිදුවීමක් අද (2026.06.23) අඟහරුවාදා උදෑසන පැවැත්විණි. ‘නාමුම් කරුම්බම්’ ව්‍යාපෘතිය යටතේ ගොවීන්, උක් පර්යේෂණ ආයතනය, උක් වගාකරුවන්ගේ සමුපකාර සංගමය සහ ‘ස්වාභාවික මූලයන්’ එක්ව මෙම උත්සවය සංවිධානය කරන ලදී. දශක ගණනාවක් තිස්සේ අතහැර දමා තිබූ මෙම කලාපයේ උක් වගාව නැවත ඇති කිරීමේ අරමුණින් මෙම සමාරම්භක උත්සවය පැවැත්විණි.

උත්සවය ආරම්භයේදී ගරු ආණ්ඩුකාරතුමාගේ නායකත්වයෙන් යුත් නියොජිතයන් පිරිසක් උක් වලින් සීනි නිපදවන කර්මාන්ත ශාලාවට පෞද්ගලිකව ගියහ. මෙයින් පසුව, ස්කන්ධපුරම් හි නැවත වගා කිරීම නිල වශයෙන් ආරම්භ කරන ලදී.

මෙහිදී තම කතාව දිගටම කරගෙන යමින් ගරු ආණ්ඩුකාරතුමා සඳහන් කළේ, අපගේ ගොවීන්ගෙන් බොහෝ දෙනෙක් වී වගාව කෙරෙහි වැඩි උනන්දුවක් දක්වන බවත්, පසුගිය වසරේ ‘දිට්වා’ ව්‍යසනය බලපෑමක් ඇති කළද, වී අස්වැන්නට විශාල බලපෑමක් නොමැති බවත්ය. කුඩා අස්වැන්න හොඳින් සිදුවෙමින් පවතින බැවින් හොඳ අස්වැන්නක් අපේක්ෂා කළද, වී අලෙවිකරණය ප්‍රධාන ගැටළුවක් ලෙස පවතින බව ඔහු පෙන්වා දුන්නේය. රජය ස්ථාවර මිල ප්‍රකාශයට පත් කර වී අලෙවි මණ්ඩලය හරහා මිලදී ගැනීමෙන් පසුව, පෞද්ගලික අංශය අඩුම මිලට වී මිලදී ගන්නා නමුත් එය සහල් බවට පරිවර්තනය කර විකුණන විට මිල අඩු නොවන බවත්, එම නිසා අතරමැදියන් වැඩි ලාභයක් ලබන බවත් ඔහු පැවසීය.

එබැවින්, වී වගාවෙන් ඔබ්බට වඩා ලාභදායී විකල්ප භෝග වෙත යොමු වන ලෙස ගරු ආණ්ඩුකාරතුමා ගොවීන්ගෙන් ඉල්ලා සිටි අතර, එයට සුදුසු ඉඩම්වල උක් වගාව සිදු කිරීමට ඔවුන් ඉදිරිපත් විය යුතු බව අවධාරණය කළේය. ‘නැචුරල් රූට්ස්’ සමාගම අපනයන නිෂ්පාදනයට අවශ්‍ය උක් ලබා ගැනීමේ හිඟයකට මුහුණ දී සිටින බැවින්, අපනයන ඉල්ලුමට අනුකූලව, උක් වගාවේ නියැලීමෙන් ගොවීන්ට තම ජීවනෝපාය වැඩිදියුණු කර ගත හැකි බව ද ඔහු සඳහන් කළේය.

මෙම උත්සවයේදී අදහස් දක්වමින් කිලිනොච්චි දිස්ත්‍රික් ලේකම් එස්. මුරලිදරන් මහතා පැවසුවේ උක් වගාවේ නියැලීමෙන් මාස 10 සිට 12 දක්වා කාලය තුළ රුපියල් ලක්ෂ දෙකහමාරක පමණ ශුද්ධ ලාභයක් උපයා ගත හැකි බවයි. අපගේ ප්‍රදේශයෙන් අනෙකුත් දිස්ත්‍රික්කවලට අමුද්‍රව්‍ය යැවීම වෙනුවට, ඒවා අගය එකතු කළ නිෂ්පාදන බවට පරිවර්තනය කළ යුතු බවත්, ‘නැචුරල් රූට්ස්’ සමාගම ඒවා නිමි භාණ්ඩ ලෙස අපනයනය කිරීමට සූදානම් බවත්, ගොවීන්ගෙන් ප්‍රමාණවත් උක් මිලදී ගැනීමට ද ඉදිරිපත් වී ඇති බවත් ඔහු පැවසීය. මේ සඳහා පළමු අදියරේදී පුද්ගලයින් 20 දෙනෙකුට අක්කර 20 ක ඉඩම් ලබා දී ඇති බවත්, අනාගතයේදී මෙය තවදුරටත් පුළුල් කළ යුතු බවත් ඔහු අවධාරණය කළේය.

මෙම අවස්ථාවට 1960 සහ 1970 ගණන්වල මෙම ප්‍රදේශවල උක් වගාවේ නියැලී සිටි ගොවීන්ට ගෞරව කරන ලදී.

කිලිනොච්චි අතිරේක කෘෂිකර්ම අධ්‍යක්ෂ (පර්යේෂණ) එස්. රාජේෂ්; කන්නා, කිලිනොච්චි සහකාර සමුපකාර සංවර්ධන කොමසාරිස් පී. පුෂ්; බරානි මහත්මිය, යාපනය විශ්ව විද්‍යාලයේ කෘෂිකර්ම පීඨයේ කෘෂිකර්ම ආර්ථික විද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවේ ජ්‍යෙෂ්ඨ කථිකාචාර්ය ආචාර්ය එස්. සිවශංකර්, කිලිනොච්චි දිස්ත්‍රික් නියෝජ්‍ය වාරිමාර්ග අධ්‍යක්ෂ ඉංජිනේරු කේ. ප්‍රකාශ්; සහ පිරිසිදු ශ්‍රී ලංකා කාර්ය සාධක බලකායේ කිලිනොච්චි දිස්ත්‍රික් සම්බන්ධීකාරක මරුතන් මොහාන් ඇතුළු පිරිසක් මෙම විශේෂ අවස්ථාවට සහභාගී වූහ.